Kapadokya

 Dcnnkııyıı’da bir eski şömine

Erciyes, Melendiz ve Hasan DaÄŸlarından çıkan lav ve tüllerin yığılmasıyla oluÅŸan ilginç coÄŸrafi ÅŸekiller (peribacaları, yeraltı ÅŸehirleri); her yıl yerli ve yabancı turistlerin bu yerlere akın etmesiyle önemli ölçüde alaka uyandırmaktadır. Sözü edilen yerlerin turistik deÄŸe­ri, coÄŸrafyasının içinde en eski çaÄŸlara ait tarihini de barındırmış olmasıdır. Ä°nsanları cezbedici bu mekanlara “Kapadokya” denilmek suretiyle farklı kültürlerin alaşı­mı olarak düşünmekteyiz.

Tarihî Kapadokya, NevÅŸehir, NiÄŸde, Aksaray, KırÅŸehir, Kayseri’den Malatya’ya kadar uzansa da “Turistik Kapadokya” NevÅŸehir adıyla anılır hale gelmiÅŸtir. 1960 yıllarında turizm adına keÅŸfedilen bu yeraltı ÅŸehirleri “acaib-i seba-i alem”miÅŸ gibi bahse alındığı da bir gerçek­tir. Bu acaib meskun olunan yerin hakikaten ne sebeble yapıldığı kesinkes bilinmese de zamane insanlarının hayatlarına berdevam ettiÄŸi aÅŸikardır. Bir çok ihtimale karşılık meskensizlik ve iltica gibi sebepler bu mekanların önemini bugün dahi bizlere hatırlatmaktadır. Ä°lk defa Derinkuyu’da bulunan ve turizme kazandırl-mış olan bu gizemli ÅŸehirler aynı bölgede yaklaşık 200 kadardır. Ancak en eski ziyarete açılan yerler; Derinkuyu ilçesinde ve Kaymaklı kasabasındaki yeraltı ÅŸehirleridir. Derinkuyu’daki kadar olmasa da yeni yeni ziyarete açılan bu yer altı kentleri henüz temizlenmediklerinden büyük­lükleri bilinememektedir. GeçmiÅŸte, savunma ağırlıklı kullanıldığı bilinen yer altı ÅŸehirlerinde binlerce kiÅŸinin barındığı, günümüzde de yabancı bilim adamlarınca nükleer tehditler karşısında sığımlabilecek güvende mev­kiler olduÄŸuna iÅŸaret edilmektedir.

Yer altı kentlerimizin etkileyiciliÄŸi ÅŸairlere de ilham kay­nağı olmuÅŸtur. Åžairlerimizden Arif Nihat Asya, Nüzhet Erman ve Bahattin Karakoç bunların başında gel­mektedir. Åžiirimizin ak saçlı ustası Bahattin Karakoç, “NevÅŸehir” isimli ÅŸiirinde:

Gökte Samanyolu bir gümüş kemer

NevÅŸehir’in dingin gecelerine…

Güvercin donuna giren periler,

Erken tünerperibacalarına.”

Peribacaları ve güvercinlikler bu yer altı mekanlarının birer simgesi gibidir. Şairimiz de buna meftun olmuş ve bu tesbiti yapmıştır. Güvercinlerin bu muazzam yapılara ayrı bir güzellik kattığını da gözlemleriz.

Derinkuyu Yeraltı Şehrinden bir salon